GMT+7
Chung tay quảng bá mạnh mẽ hình ảnh tốt đẹp đất và người xứ Thanh

Chung tay quảng bá mạnh mẽ hình ảnh tốt đẹp đất và người xứ Thanh

31 năm xây dựng và trưởng thành, Báo Văn hóa và Đời sống đã có nhiều đổi mới về nội dung, hình thức và từ lâu đã trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu trong cuộc sống hàng ngày của độc giả xứ Thanh. Trên các trang báo, ...


Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường (Bài 3): Chăm cây đã đến ngày hái quả

Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường (Bài 3): Chăm cây đã đến ngày hái quả

Thực hiện Nghị quyết Trung ương 5 (khóa VIII) về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, những năm qua các huyện miền núi nói chung, đặc biệt là các huyện miền núi có đông đồng bào dân tộc Mường sinh sống đã có nhiều giải pháp, cách làm cụ thể nhằm bảo tồn và phát huy giá trị bản sắc văn hóa dân tộc Mường. Chính sự quan tâm kịp thời đó mà nhiều nét đẹp văn hóa của dân tộc Mường tưởng như “mất trắng” nay đã khôi phục gần như nguyên trạng.

Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường (Bài 2): Khơi dậy tình yêu văn hóa Mường

Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường (Bài 2): Khơi dậy tình yêu văn hóa Mường

Để những giá trị bản sắc văn hóa dân tộc Mường mãi trường tồn, bền lâu và có sức sống mãnh liệt qua thời gian, đó là sự nỗ lực của cả cộng đồng, trong đó có những con người thầm lặng, làm những điều giản dị xuất phát từ tình yêu quê hương, bản mường. Không chỉ gìn giữ, họ còn lan tỏa, khơi dậy tình yêu ấy trong cộng đồng.

Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường (Bài 1): Sức sống mãnh liệt, lâu bền của văn hóa dân tộc Mường

Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Mường (Bài 1): Sức sống mãnh liệt, lâu bền của văn hóa dân tộc Mường

Việt Nam có 54 dân tộc, mỗi dân tộc mang bản sắc văn hóa riêng, được tiếp biến, bồi đắp qua hàng ngàn năm lịch sử dựng nước và giữ nước, tạo nên những giá trị trường tồn. Trong đó, dân tộc Mường có dân số gần 1,5 triệu người, với những phong tục, tập quán giản dị, mộc mạc, góp phần định vị nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Trong bối cảnh có nhiều thách thức với văn hóa truyền thống như hiện nay, việc gìn giữ, phát huy giá trị bản sắc văn hóa dân tộc Mường đang trở nên cấp thiết, và không chỉ riêng với mỗi người con xứ Mường mà còn là trách nhiệm chung của cộng đồng.

Về thăm đền thờ Chiêu Văn Vương Trần Nhật Duật, nghe hát nhà trò Văn Trinh

Về thăm đền thờ Chiêu Văn Vương Trần Nhật Duật, nghe hát nhà trò Văn Trinh

Được biết đến là ngọn núi cao nhất ở vùng đất Quảng Xương, từ trên đỉnh núi nhìn ra, có thể thu vào tầm mắt cả một vùng rộng lớn tới tận cửa Ghép, đường thiên lý Bắc Nam và cả sự lưu thông đường thủy của con sông Lý. Điều đó lý giải vì sao, dưới thời Trần, trong cuộc kháng chiến chống giặc Nguyên Mông xâm lược lần thứ hai, tướng Trần Nhật Duật đã chọn nơi đây làm phòng tuyến quân sự ngăn chặn kẻ xâm lược từ Chiêm Thành đánh ra... Trải qua thăng trầm của lịch sử, thời gian, trở về vùng núi Văn Trinh thuộc xã Quảng Hợp (Quảng Xương) xứ Thanh hôm nay, vẫn còn đó những dấu tích của vị tướng quân tài danh Trần Nhật Duật. Không chỉ vậy, hậu thế còn được biết đến một di sản văn hóa phi vật thể gắn liền với tên tuổi của ông: Hát nhà trò Văn Trinh.

Linh thiêng Lam Kinh

Linh thiêng Lam Kinh

Giữ vai trò là kinh đô tâm linh của vương triều Hậu Lê, trải qua gần 600 năm với những biến cố thăng trầm của lịch sử và thời gian, khu di tích Lam Kinh trên vùng đất hai vua Thọ Xuân đang từng bước được khôi phục, bảo tồn để trở thành quần thể di tích lịch sử, văn hóa, tưởng niệm gắn với mục tiêu phát triển KT-XH của xứ Thanh. Cùng với khu di tích là Lễ hội Lam Kinh được bảo tồn, phát huy giá trị xứng tầm đã đưa Lam Kinh thực sự là điểm đến văn hóa hấp dẫn với đông đảo người người dân, du khách khi về với xứ Thanh.

Gìn giữ “hồn thiêng” bản mường (Bài cuối): Vấn đề cũ cần giải pháp mới

Gìn giữ “hồn thiêng” bản mường (Bài cuối): Vấn đề cũ cần giải pháp mới

Việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS là “bài toán” cũ nan giải và đang cần “lời giải” mới.

Gìn giữ “hồn thiêng” bản mường (Bài 2): Những người “giữ lửa”

Gìn giữ “hồn thiêng” bản mường (Bài 2): Những người “giữ lửa”

Văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số xứ Thanh (DTTS) là những giá trị hết sức to lớn góp phần quan trọng trong việc thúc đẩy KT-XH miền núi phát triển. Và các nghệ nhân là những hạt nhân bảo tồn, lưu giữ, truyền dạy các di sản văn hóa đó tới thế hệ tiếp theo. Bằng sự đam mê, lòng nhiệt huyết, họ mong muốn hồn cốt, tinh hoa văn hóa dân tộc được gìn giữ vẹn nguyên.

Gìn giữ “hồn thiêng” bản mường (Bài 1): Báu vật dần mai một

Gìn giữ “hồn thiêng” bản mường (Bài 1): Báu vật dần mai một

Nghị quyết Trung ương 5 khóa VIII về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, ra đời đã có sức lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống tinh thần của nhân dân. Tiếp đó, Nghị quyết số 33-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước ra đời đã tạo động lực mạnh mẽ phát triển văn hóa ngày càng gắn bó hơn với xây dựng con người Việt Nam, từng bước trở thành một trong những nguồn lực quan trọng của sự nghiệp phát triển bền vững và hội nhập kinh tế quốc tế.

Mở lối đi riêng cho di sản văn hóa phi vật thể xứ Thanh (Bài cuối): Gắn di sản với du lịch

Mở lối đi riêng cho di sản văn hóa phi vật thể xứ Thanh (Bài cuối): Gắn di sản với du lịch

Làm thế nào để việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể đạt được hiệu quả? là vấn đề đặt ra với các cấp ngành và những địa phương nắm giữ di sản. Vậy nhưng, thực tế đã chứng minh, khó khăn vẫn thường được tháo gỡ bằng sự trăn trở, quyết tâm và với di sản văn hóa phi vật thể cũng vậy. Đã có những cách làm, những hướng đi và cả quyết tâm được các địa phương nghiêm túc đề ra.

Mở lối đi riêng cho di sản văn hóa phi vật thể xứ Thanh (Bài 2): Loay hoay bảo tồn, phát huy di sản phi vật thể

Mở lối đi riêng cho di sản văn hóa phi vật thể xứ Thanh (Bài 2): Loay hoay bảo tồn, phát huy di sản phi vật thể

Tính đến thời điểm hiện tại, đã có 11 di sản văn hóa phi vật thể có giá trị tiêu biểu của xứ Thanh được Bộ VH,TT&DL đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia: Trò Xuân Phả (Thọ Xuân); Trò diễn Pôồn Pôông (Ngọc Lặc); Lễ hội Trò Chiềng (Yên Định); Lễ hội Kin Chiêng Boọc Mạy (Như Thanh); Trò diễn dân gian Ngũ trò Viên Khê (Đông Sơn); Lễ hội Cầu Ngư (Hậu Lộc); Nghề đúc đồng làng Chè (Thiệu Hóa); Lễ hội đền Độc Cước (Sầm Sơn); Lễ hội Mường Ca Da (Quan Hóa); Lễ hội đền Mưng (Nông Cống); Xường giao duyên của dân tộc Mường (Ngọc Lặc). 3 hồ sơ khoa học di sản văn hóa phi vật thể (Lễ hội Quang Trung; Hát nhà trò Văn Trinh; Nghề đục đá làng Nhồi) đang trình Bộ VH,TT&DL xem xét đưa vào danh mục. Tuy nhiên, bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể quốc gia sau công nhận nói riêng dường như vẫn là bài toán khiến nhiều địa phương loay hoay.

Mở lối đi riêng cho di sản văn hóa phi vật thể xứ Thanh (Bài 1): Đậm đặc những giá trị

Mở lối đi riêng cho di sản văn hóa phi vật thể xứ Thanh (Bài 1): Đậm đặc những giá trị

Thanh Hóa được biết đến là vùng đất di sản với sự hiện hữu của hơn 1.500 di tích. Và xứ Thanh, có lẽ cũng xứng đáng được xem là “cái nôi” của các loại hình di sản văn hóa phi vật thể với đầy đủ 7 loại hình: Tiếng nói - chữ viết; ngữ văn dân gian; nghệ thuật trình diễn dân gian; tập quán xã hội; lễ hội truyền thống; nghề thủ công truyền thống; tri thức dân gian. Ở đó, mỗi tộc người lại có những đặc trưng riêng, giao thoa hòa hợp nhưng không trộn lẫn. Tất cả cùng làm nên một sắc thái văn hóa xứ Thanh. Cũng như di sản văn hóa vật thể, bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể là điều dĩ nhiên. Và gắn việc khôi phục, bảo tồn với phát triển du lịch cũng là điều tất yếu nên làm, cần làm và phải làm.

Bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di tích khảo cổ học hang Con Moong

Bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di tích khảo cổ học hang Con Moong

Ngày 24/8/2020, Thủ tướng Chính phủ ký ban hành Quyết định số 1290/QĐ-TTg phê duyệt Quy hoạch bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di tích khảo cổ học hang Con Moong và các di tích phụ cận, huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. Đây là cơ hội để bảo tồn và phát huy mạnh mẽ giá trị của Di tích Quốc gia đặc biệt hang Con Moong và các di tích phụ cận. Xung quanh chủ đề này, phóng viên Báo Văn hóa và Đời sống có cuộc trao đổi với đồng chí Phạm Đình Minh - Chủ tịch UBND huyện Thạch Thành.

Chuyện kể ở đất quý hương

Chuyện kể ở đất quý hương

Vùng đất xứ Thanh địa linh nhân kiệt với “Tam vương nhị chúa”. Trong số đó, vương triều Nguyễn được chính thức lập dựng năm 1802. Tuy nhiên, nếu tính từ khi chàng trai Nguyễn Hoàng “mang gươm đi mở cõi” về phương Nam năm 1558 và được nhân dân tôn tụng là Chúa Tiên đến khi vua Bảo Đại chính thức thoái vị, là khoảng thời gian gần 4 thế kỷ. Trải qua 9 đời chúa, 13 đời vua có biết bao những thành tựu được xây đắp, cùng thăng trầm, biến động của lịch sử dân tộc, đã có những vua, chúa nhà Nguyễn tên tuổi không chỉ lưu danh lịch sử mà còn được nhân dân nhắc nhớ, biết ơn. Trở về đất gốc tổ nhà Nguyễn nơi đất cổ Gia Miêu, ta lại được lắng lòng trong những câu chuyện kể đầy tự hào.

Những di tích “thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu” nổi tiếng xứ Thanh

Những di tích “thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu” nổi tiếng xứ Thanh

Trong số hơn 1.500 di tích hiện hữu trên vùng đất xứ Thanh, hệ thống các di tích liên quan đến tín ngưỡng thờ Mẫu - thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu chiếm số lượng không nhỏ. Trong số đó, có không ít di tích “thờ Mẫu” nổi tiếng khắp vùng, là “Đền Sòng thiêng nhất xứ Thanh”; Đền Phố Cát nơi Mẫu Liễu Hạnh giáng trần; đền Ba Bông có cô Ba Bông vẫn thường giúp đỡ tàu thuyền đi lại trên sông... Mỗi di tích, mỗi điểm đến là những thần tích mê đắm lòng người.